Szybki kontakt w sprawie tłumaczeń

Coś poszło nie tak, czyli nazwy, które kłamią

Pewnie myślisz, że Chinese checkers (chińskie warcaby, trylma) pochodzą z Chin, kapelusze panamskie – z Panamy, a French fries (frytki) – z Francji. Nic bardziej mylnego. Jaka jest prawda? Nadszedł czas, by na światło dzienne wyszła wiedza o miejscach, z których naprawdę pochodzą znane przysmaki i przedmioty!

 

Cyfry arabskie

nazwy

Wszyscy w pierwszych latach szkoły uczymy się arabskiego systemu zapisu cyfr. Mimo nazwy ten system, z powodzeniem wykorzystywany od 1100 roku, wywodzi się z Indii, nie ze Bliskiego Wschodu. W 200 r. p.n.e. naukowcy i matematycy z Indii stworzyli prototyp arabskiego systemu zapisu cyfr zwany brahmi. Wygląd cyfr brahmi zmieniał się przez wieki, aż około 1100 roku n.e. natrafili na niego matematycy z Bliskiego Wschodu. Muzułmańscy uczeni tłumaczący teksty w języku hindi i sanskrycie na arabski zaadaptowali hinduski schemat cyfr, a dzięki wpływowi islamu na Hiszpanię zapis przeniknął do kultury europejskiej.

 

nazwy

 

Chińskie warcaby

Ta popularna gra, której plansza ma charakterystyczny kształt kolorowej gwiazdy, nie ma nic wspólnego z kulturą Chin. Gra została wymyślona w 1892 roku w Niemczech, w oparciu o starszą o dziesięć lat wersję zwaną halma (po grecku: skok), której twórcą był chirurg z Bostonu (tak, historie związane z pochodzeniem rzeczy są zwykle skomplikowane). Halma była zabawą dla 2–4 osób rozgrywaną na planszy kwadratowej (właściwie tylko to różni ją od chińskich warcabów). Pomysł wykorzystała niemieckie firma, zmieniając kształt planszy na gwiazdę, a nazwę gry – na Stern Halma. Spopularyzowano ją w USA około 1928 roku jako Hop Ching Checkers, a później Chinese Checkers (chińskie warcaby).

nazwy

 

Kapelusze panamskie

Lekkie, przewiewne słomkowe kapelusze, popularne latem wśród mężczyzn, tak naprawdę pochodzą z Ekwadoru. Winę za mylną nazwę ponosi geografia. Na początku XIX wieku Ekwador nie cieszył się zbytnią popularnością wśród podróżników i turystów. Położenie Panamy czyniło ją z kolei swego rodzaju mostem łączącym obie Ameryki. Tamtędy wiodła wówczas najszybsza droga z jednego wybrzeża na drugie. Sprytni ekwadorscy biznesmeni sprzedawali więc swoje wyroby, w tym kapelusze, w Panamie – i stąd wzięła się ich nazwa.

 

Rożki angielskienazwy

Tutaj myląca jest nie tylko nazwa, ale i skojarzenie. Rożek angielski, często klasyfikowany jako instrument dęty blaszany, jest w istocie dużym obojem (czyli instrumentem dętym drewnianym). Na dodatek wcale nie pochodzi z Anglii, ale ze Śląska. Swoją obecną formę uzyskał w 1720 roku, zaprojektowany na podobieństwo oboju, ale z gruszkowatą końcówką.

Jedną z teorii mającą wyjaśniać, dlaczego przymiotnik „angielski” przykleił się do nazwy, jest fakt, że instrument miał się kojarzyć z tymi trzymanymi przez anioły na średniowiecznych rycinach. W języku wysokoniemieckim (to język etniczny, jeden z tzw. makrojęzyków) słowo „anielski” to „engellisch”, wyraz bardzo przypominający „english”.

 

Frytki

nazwy

Angielska nazwa frytek (French fries) sugeruje ich francuskie pochodzenie, z czego bez wątpienia nie są zadowoleni Belgowie, którzy jako pierwsi przygotowywali ten przysmak. Wszystko zaczęło się od… ryb. Belgowie uwielbiali jadać małe smażone rybki, ale kiedy rzeki zimą zamarzały, łowienie płotek stawało się niemożliwe. Zadowalającym zamiennikiem okazały się ziemniaki, krojone w paski przypominające malutkie rybki. Voilà! Stacjonujący w Belgii amerykańscy żołnierze nazywali przekąskę „French fries” z uwagi na fakt, że mówi się tam po francusku. I tak wszyscy zapomnieli, że ten kulinarny hit to zasługa Belgów. Co za pech!

 

Dressing rosyjski

Niestety, historia tego sosu sałatkowego nie ma nic wspólnego z Anną Kareniną, która uciekła do kochanka, by doprawiać z nim dania majonezem i ketchupem. Prawda jest dużo mniej romantyczna – sos pochodzi z Nashua w New Hampshire. Ta mieszanka ketchupu, majonezu, papryki, chrzanu i sekretnych przypraw zaczęła się pojawiać na stołach jako dressing we wczesnych latach dwudziestych XIX wieku, dzięki pomysłowości sklepikarza z New Hampshire Jamesa E. Colburna. Niektórzy uważają, że określenie „rosyjski” przylgnęło do sosu, ponieważ jego twórca lubił dodawać do niego kawior.

 

Podobne wpisy:

Newsletter

Zasubskrybuj nasz newsletter i otrzymaj ciekawy raport "9 drobnych błędów w tłumaczeniu, które spowodowały duże problemy"

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych w celach marketingowych. Więcej informacji znajdziesz w zakładce "Polityka Prywatności"

Twoje dane nie będą przekazywane osobom trzecim. W każdej chwili możesz zrezygnować z subskrypcji.

Udostępnij post